(آبخیز بیابان لوت) طبق تعریف ارایه شده توسط سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، حوزه آبخیز عرصهای است که روان آب ناشی از بارش بر روی آن توسط آبراههها جمعآوری و به یک خروجی نظیر رودخانه، آب انباشت، تالاب، دریاچه و دریا هدایت میشود. به عبارتی دیگر حوزه آبخیز تمامی سطحی را در بر میگیرد که آبهای سطحی در آن منطقه به سمت نقطه یا محل مشخصی جریان مییابد.
آبخیز بیابان لوت کجا است؟
آبخیز بیابان لوت در بخش جنوب شرقی ایران واقع شده و قسمتی بزرگی از بلوک لوت را شامل میشود. این آبخیز از طرف مغرب به گسل نایبندان (نیبندان) و از طرف جنوب شرقی به آبخیز یزد محدود میشود. بلوک لوت از طرف شمال تا گوشه جنوب غربی آبخیز ارتفاعات بیجستان ادامه دارد و از طرف جنوب در نزدیکی ححد آبی جنوبی خود به آبخیز جازموریان امتداد مییابد. این بلوک گسل خورده به طرف جنوب شرقی متمایل شده به طوری که حاشیه شمال شرقی آن به بلندیها و تیغههای مرتفع و در قسمت غربی نیز به گودترین صفحات این بلوک میرسد.
ارتفاعات کرمان در امتداد حد آبی غربی لوت قرار دارد و تا ۴۰۰۰ متر ارتفاع از سطح دریا (۳۵۰۰ متر ارتفاع از سطح فرورفتگی شرقی) را شامل میشود. مواد تشکیل دهنده این ارتفاعات از طبقات رسوبی دوره مزوزوئیک و طبقات بحری تشکیل شده است +. حد آبی شمال و شرقی این آبخیز کوتاهتر بوده و در درجه اول از مواد آتشفشانی دوره ائوسن تشمیل میشود که به طرف بخش شمال مرکزی آبخیز بیابان لوت توسعه پیدا کرده است. حد جنوبی آن نیز شامل سنگهای آتشفشانی بیرونی با سه قله آتشفشانی لوت میشود.
You might also like
میزان بارندگی سالیانه در ارتفاعات شرقی کرمان و جنوب زاهدان به ۲۰۰ میلیمتر در سال میرسد، در حالی که میزان بارندگی سالیانه سایر ارتفاعات این آبخیز در حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیمتر است. کویر نمک در این ناحیه به سمت جنوب شرقی و بخش مرکزی بیابان لوت کشیده میشود که با میزان بارندگی کمتر از ۵۰ میلیمتر در سال با احتمال عدم بارش در طی چندین سال پیاپی از خشکترین مناطق ایران میباشد. این منطقه پستترین باتلاق داخلی ایران را با ارتفاع تقریبی ۲۰۵ متر از سطح دریا تشکیل میدهد (این قسمت از بیابان لوت جزو ناشناختهترین قسمتهای آن میباشد).
با توجه به بررسی از عکسهای هوایی و بررسیهای میدانی در آبخیز لوت مشاهده میشود، در دامنه ارتفاعات محدود به این آبخیز، مخروط افکنههای وسیعی وجود دارد که باهم ادغام شده و به سمت سطح وسیعی از دشت مرکزی آبخیز بیابان لوت امتداد مییابد. حجم وسیعی از سیلابهای فصلی چاله مرکزی بیابان لوت از مخروط افکنههای واقع در امتداد حد آبی غربی و بلند آن تامین میگردد.
